Küresel gaz piyasalarında arz talep dengesi araştırıldı

Küresel boyutta enerji sorunu yaşanırken, hatırlanan raporlar ülkelerin önünü görmesi açısından önemli rol oynuyor.

Küresel doğalgaz piyasalarında talebi düşürecek güçlü politikalar uygulanmaması halinde arz eksikliğinin orta vadede endişe yaratabileceği öngörülüyor.

Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) Doğalgaz Piyasası- 2022 İlk Çeyrek Raporu'na göre, geçen yıl salgın kısıtlamaları sonrası ekonomilerdeki hızlı iyileşme ve aşırı hava olayları sonucu küresel doğalgaz tüketimi, bir önceki yıla göre yüzde 4,6 artarak 4,1 milyar metreküpe ulaştı.

ARZ TALEBE YETİŞEMEDİ

Doğalgaz arzının talepteki büyümeye yetişememesi sonucunda Avrupa'da spot gaz fiyatları 2020'ye göre 5 kat, ABD'de 2 kat ve Asya'da spot sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) fiyatları 4 kat arttı.

ÜRETİM KISILDI

Yüksek doğalgaz fiyatları özellikle sanayi tüketicilerinin alternatif yakıtlara geçmesine, üretimlerini kısma veya tamamen durdurmasına yol açtı.

BORU HATLARIYLA YAPILAN DOĞALGAZ TİCARETİ BÜYÜDÜ

Artan doğalgaz tüketiminin etkisiyle 2021'de küresel doğalgaz ticareti, bir önceki yıla göre yüzde 9 artışla (81 milyar metreküp) rekor seviyeye ulaştı. Boru hatlarıyla yapılan doğalgaz ticareti bu dönemde yüzde 12 büyüdü ve küresel gaz ticaretindeki artışın yüzde 65'ini oluşturdu.

Avrupa'nın boru hatlarıyla gaz ithalatı yüzde 11 artış gösterirken, kıtaya Norveç, Kuzey Afrika ve Azerbaycan'dan boru hatlarıyla gelen gaz sırasıyla yüzde 5, yüzde 50 ve yüzde 20 yükseldi.

RUSYA'NIN AVRUPA'YA GAZ İHRACATI TÜRKİYE ÜZERİNDEN GERÇEKLEŞTİ

Rusya'nın Avrupa'ya gaz ihracatı ise geçen yıl 2020'ye göre yüzde 4 arttı ve bu ihracatın büyük bir kısmı Türkiye üzerinden gerçekleşti.

Küresel LNG ticareti geçen yıl yüzde 6 büyürken, Çin Japonya'yı da geride bırakarak ilk kez dünyanın en büyük LNG ithalatçısı oldu.

LNG PROJELERİNİN YÜZDE 45'İNDE GECİKME YAŞANDI

Geçen yıl boru hattı ve LNG projelerinde salgın kaynaklı aksamalara bağlı olarak ortaya çıkan arz eksikliğinin, küresel doğalgaz talebini baskılayacak güçlü politikalar uygulanmaması halinde orta vadede endişe yaratabileceği öngörülüyor.

Özellikle yapım aşamasında olan yaklaşık 190 milyar metreküplük gaz sıvılaştırma kapasitesinin yüzde 45'inin tamamlanmasının ortalama 14 ay gecikebileceği hesaplanıyor.

Bu kapsamda, projelerdeki aksamaların gelecek birkaç yıl arzı kısıtlayacağı tahmin ediliyor.